Er is een discussie aan de gang in Nederland of we moeten kiezen voor het Rijnlandse of Angelsaksische ondernemingsmodel. Angelsaksisch betekent gericht op de korte termijn winst, Rijnlands betekent gericht op duurzaamheid en vakmanschap. Binnen de aanhangers van het Rijnlandse model is er al verdeeldheid. Is Rijnlands nu hard of zacht?De kernvraag is dus wat hard en wat zacht is. Als we het over organisaties hebben, dan is het antwoord op de vraag hoe we organisaties kunnen veranderen van cruciaal belang. Niet veranderen als doel op zichzelf, maar veranderen omdat de wereld verandert. Van doorslaggevend belang daarbij zijn niet de ‘harde’ factoren, maar de ‘zachte’ factoren. ‘Zacht’ is niet ‘alles zolang het maar leuk is’, maar ‘zacht’ is wel wat anders dan de autoriteit van formeel gezag. Mensen veranderen niet doordat de grote baas een mailtje gestuurd heeft dat we het vanaf maandag anders gaan doen. Dat heeft nog nooit gewerkt en zal ook nooit gaan werken. Veranderingen slagen alleen dan als de wil om te veranderen uit mensen zelf komt. En de vraag is dus hoe je mensen zo ver krijgt. Daar is leiderschap voor nodig als tegenhanger van management en bestuur. Het vermogen om mensen te inspireren op basis van een aansprekende persoonlijkheid en een heldere visie op waar we naar toe gaan.
De elektronicaketen Megapool werd waarschijnlijk goed gemanaged. Er werd goed ingekocht, de winkels netjes bevoorraad, de lonen op tijd uitbetaald en het foldertje met de aanbiedingen werd wekelijks huis aan huis bezorgd. Maar Megapool had niet vanuit een duidelijke visie een lange termijn strategie dat een antwoord moest geven op de webwinkels die elektronica tegen een veel lagere prijs aan de man brachten. En dus ging Megapool failliet. Zo ‘hard’ kan ‘zacht’ zijn.
